Er zijn twee dingen waar:
Een stabiele en betrouwbare energievoorziening is onmisbaar voor je dagelijkse bedrijfsvoering.
Het Nederlandse elektriciteitsnet zit op veel plekken vol.
Die twee dingen botsen en de juiste oplossing vinden voor jouw bedrijf kan lastig zijn. Zonnepanelen wekken soms meer stroom op dan je op dat moment kunt gebruiken. Regels voor terugleveren veranderen. Energieprijzen blijven schommelen. En veel bedrijven willen elektrificeren, maar kunnen niet altijd een grotere netaansluiting krijgen als ze die nodig hebben.
Daarom kijken steeds meer bedrijven naar een zakelijke batterij, of energieopslagsysteem: een systeem dat elektriciteit opslaat en beschikbaar maakt wanneer je bedrijf het nodig heeft.
Een batterij lost niet elke energie-uitdaging in één keer op. Maar als onderdeel van een goed ontworpen energiesysteem kan de batterij je helpen minder afhankelijk te worden van het net, piekbelasting beter te beheersen en meer grip te krijgen op je energiekosten.
In deze gids leggen we uit wat een zakelijke batterij is, hoe deze werkt, wanneer opslag interessant kan zijn, wat de business case beïnvloedt en hoe alles samenkomt met zonnepanelen en windenergie.
|
EVEN VOORAF De markt voor zakelijke batterijopslag ontwikkelt snel. Techniek, regelgeving, subsidies, vereisten van het net en kansen op de energiemarkt kunnen snel veranderen. |
Een zakelijke batterij is een energieopslagsysteem dat elektriciteit opslaat voor later gebruik.
Die elektriciteit kan komen van zonnepanelen, een (kleine) windmolen, het stroomnet of een combinatie van bronnen. In plaats van stroom alleen te gebruiken op het moment dat dit wordt opgewekt of ingekocht, geeft een batterij je bedrijf meer controle over timing.
Stel dat je zonnepanelen rond het middaguur meer stroom opwekken dan je bedrijf op dat moment nodig heeft. De batterij kan dan een deel van die energie opslaan voor later in de middag, de avond of een moment waarop je verbruik piekt. De batterij kan ook helpen om de piek die je van het net vraagt te verlagen wanneer meerdere systemen tegelijk draaien.
Daarmee verschilt een energieopslagsysteem van een noodgenerator. Het is er niet alleen voor noodgevallen. In de meeste gevallen wordt een zakelijke batterij dagelijks gebruikt om energiestromen beter te beheren.
Een zakelijke batterij is ook anders dan een thuisbatterij. Deze wordt afgestemd op grotere vermogens, bedrijfsprocessen, aansluitcapaciteit, veiligheidseisen en zakelijke energiedoelen.
Voor boeren kan dat gaan om melkrobots, koeling, ventilatie, beregening, sorteerlijnen, laadpunten, werkplaatsmachines of seizoenspieken. Voor mkb-bedrijven kan het gaan om productie-apparatuur, koeling, warmtepompen, laadpunten of elektrificatie van processen.
Het basisidee is eenvoudig: elektriciteit opslaan wanneer die beschikbaar is en gebruiken wanneer dat het meest logisch is.
Niet elk energieopslagsysteem werkt op dezelfde manier. De juiste opstelling hangt af van je energieverbruik, beschikbare ruimte, netaansluiting, opwek en toekomstplannen.
De meest gebruikte technologie op dit moment is lithium-ion. Deze systemen worden veel toegepast omdat ze veel energie kunnen opslaan op relatief weinig ruimte, snel reageren en geschikt zijn voor verschillende zakelijke toepassingen, van opslag van zonnestroom tot peak shaving en energiehandel.
Er zijn ook alternatieven, zoals flowbatterijen, op lood gebaseerde systemen, thermische opslag en andere technologieën in ontwikkeling. Sommige systemen passen beter bij langere opslagperiodes, specifieke veiligheidseisen, binneninstallatie of bepaalde omstandigheden op de locatie.
Voor Ecoways begint de keuze niet met: "Welke batterij verkopen we?” maar met: "Wat heeft jouw bedrijf nodig?” Sommige projecten vragen om een modulair systeem dat later kan worden uitgebreid. Andere situaties vragen juist om een vaste opstelling met duidelijke capaciteit en vermogen vanaf dag één.
Bij het vergelijken van systemen zijn een paar verschillen belangrijk:
Dit geeft aan hoeveel elektriciteit de batterij kan opslaan. Meestal wordt dit uitgedrukt in kWh of MWh.
Dit geeft aan hoe snel de batterij kan laden of ontladen. Meestal wordt dit uitgedrukt in kW of MW.
Bij sommige systemen kun je later extra batterijmodules toevoegen. Dat kan handig zijn als je bedrijf in de toekomst wil uitbreiden.
Sommige systemen zijn ontworpen voor buitenopstelling in containers. Andere kunnen binnen worden geplaatst, afhankelijk van de technologie, veiligheidsregels en inrichting van de locatie.
Een batterij moet goed worden aangestuurd. Daar komt een Energy Management System, of EMS, bij kijken.
De batterij zelf is maar één onderdeel van het systeem. Hoe het wordt aangesloten, aangestuurd en onderhouden is minstens zo belangrijk.
Energieopslag wordt steeds belangrijker omdat bedrijven elektriciteit anders gebruiken.
Steeds meer bedrijven wekken hun eigen stroom op, de elektriciteitsvraag stijgt en het net staat onder druk. Voor boeren en landelijke bedrijven die tot nu toe vooral op zonne-energie vertrouwden, zorgt dat voor een praktisch probleem: zonneproductie piekt vaak op momenten waarop het verbruik dat niet doet. En wanneer het net vol zit, wordt terugleveren minder aantrekkelijk of in sommige gevallen beperkt.
Daarom kijken steeds meer bedrijven naar batterijen. Een energieopslagsysteem voor bedrijven kan lokaal opgewekte elektriciteit opslaan, piekverbruik verlagen en je bedrijf helpen om meer eigen energie op locatie te gebruiken.
Laten we die ontwikkelingen iets beter bekijken:
Veel bedrijven kunnen hun netaansluiting niet uitbreiden wanneer ze dat willen. Een batterij kan helpen om pieken in de energievraag te beheersen en lokale opwek beter te benutten.
Elektriciteitsprijzen veranderen gedurende de dag bij een variabel contract. Opslag kan helpen om verbruik te verschuiven van dure momenten naar meer gunstige momenten, afhankelijk van je contract en de aansturing.
Naarmate terugleveren minder gunstig wordt, wordt het aantrekkelijker om meer van je eigen elektriciteit zelf te gebruiken.
Boeren en bedrijven voegen elektrische machines, laadpunten, warmtepompen, koelsystemen en geautomatiseerde apparatuur toe. Daardoor stijgt de elektriciteitsvraag.
De oude logica was vaak: stroom opwekken, gebruiken wat je nodig hebt en de rest terugleveren. De nieuwe logica is lokaler: opwekken, opslaan, gebruiken en zo veel mogelijk op locatie aansturen.
Voor Ecoways is dit precies waar wind, zon en opslag samenkomen. Zonnepanelen produceren sterk tijdens daglichturen. Wind produceert vaak op andere momenten, ook in donkere, koudere maanden en ’s nachts. Een batterij helpt om die lokale energie op te vangen en slim te beheren.
Een energieopslagsysteem kan op verschillende manieren worden gebruikt. De beste toepassing hangt af van je locatie, je energieprofiel en je doelen.
Als je zonnepanelen of windmolen meer elektriciteit opwekken dan je op dat moment nodig hebt, kan de batterij een deel van dat overschot opslaan.
Dat is vooral relevant wanneer terugleveren minder aantrekkelijk is, of wanneer het net geen extra stroom kan opnemen. Bij zonne-energie gebeurt dit vaak op zonnige momenten overdag, wanneer veel systemen tegelijk produceren.
Sommige bedrijven hebben duidelijke piekmomenten. Een melkveebedrijf kan pieken hebben rond melken, koelen, voeren of schoonmaken. Een productiebedrijf kan pieken hebben wanneer machines tegelijk opstarten. Een bedrijfslocatie kan pieken wanneer meerdere laadpunten actief zijn.
Een batterij kan op die momenten ontladen, zodat je bedrijf minder stroom van het net hoeft te vragen.
Een batterij helpt je bedrijf om meer elektriciteit van je eigen locatie te gebruiken. Dat kan je afhankelijkheid van het openbare net verminderen, vooral in combinatie met opwek uit zon en wind.
Dat betekent niet dat je volledig loskomt van het net. In de meeste gevallen blijft het net onderdeel van de opstelling. Het doel is meestal meer controle, niet volledige afzondering.
Peak shaving betekent dat je de hoogste pieken in je elektriciteitsvraag verlaagt.
Dat is belangrijk omdat netcapaciteit, contractkosten en aansluitlimieten vaak samenhangen met piekverbruik. Als een batterij die pieken kan verlagen, kan je bedrijf soms langer binnen de bestaande aansluiting blijven werken.
Een batterij kan helpen om energiekosten te verlagen door het moment te verschuiven waarop stroom wordt gebruikt of ingekocht. Deze kan bijvoorbeeld elektriciteit opslaan wanneer prijzen lager zijn en ontladen wanneer prijzen hoger zijn.
Dit hangt af van je energiecontract, EMS, verbruiksprofiel en toegang tot de energiemarkt. Daarom moet dit altijd voor jouw specifieke situatie worden berekend.
Sommige batterijsystemen kunnen helpen om belangrijke processen draaiende te houden bij korte onderbrekingen of een instabiele stroomvoorziening.
Dat gebeurt niet automatisch. Backup-functionaliteit moet in het systeem worden ontworpen. Als continuïteit belangrijk is, moet dit vanaf het begin worden meegenomen in de energieanalyse.
Een zakelijke batterij is vooral interessant voor bedrijven die een duidelijke reden hebben om elektriciteit op te slaan en beter te sturen.
Bij boeren begint de vraag vaak bij een combinatie van hoog energieverbruik, eigen opwek en veranderende verbruikspatronen. Verschillende soorten agrarische bedrijven hebben verschillende energieprofielen.
Sommige bedrijven gebruiken overdag veel stroom. Andere hebben juist duidelijke pieken in de ochtend en avond. Sommige hebben seizoensgebonden verbruik, bijvoorbeeld voor koeling, beregening of verwerking. Andere willen laadpunten of elektrische machines toevoegen.
Een batterij kan ook relevant zijn voor:
Vooral wanneer machines piekbelasting veroorzaken of stilstand veel geld kost.
Bijvoorbeeld bedrijven met koeling, laadpunten, werkplaatsen, magazijnen of procesapparatuur.
Een batterij kan helpen om meer zonnestroom op de eigen locatie te gebruiken, vooral wanneer de productie rond het middaguur hoger is dan de vraag.
Een batterij kan soms helpen om binnen een beperkte netaansluiting te blijven werken.
Als je verwacht dat je stroomverbruik de komende jaren stijgt, kan opslag onderdeel worden van een breder energieplan.
De duidelijkste signalen dat een batterij het onderzoeken waard is:
Je wekt al elektriciteit op je eigen locatie op.
Je levert vaak stroom terug op minder gunstige momenten.
Je hebt een hoge piekbelasting.
Je kunt je netaansluiting niet makkelijk uitbreiden.
Je stroomverbruik verandert door elektrificatie.
Je wilt meer controle over je energiekosten en energievoorziening.
Een zakelijke batterij werkt door elektriciteit te laden, op te slaan en weer te ontladen.
In de praktijk ziet dat proces er zo uit:
De elektriciteit komt van je zonnepanelen, windmolen, het net of een combinatie van bronnen.
Wanneer er meer elektriciteit beschikbaar is dan je bedrijf op dat moment nodig heeft, kan het systeem een deel daarvan naar de batterij sturen.
Een Energy Management System stuurt wanneer de batterij laadt en ontlaadt. Het systeem kan reageren op je verbruik, opwek, netlimieten, energieprijzen en ingestelde voorkeuren.
Wanneer je bedrijf elektriciteit nodig heeft, kan de batterij opgeslagen stroom vrijgeven.
Een goede opstelling geeft inzicht in hoe energie over je locatie beweegt. Dat helpt om het gebruik van de batterij steeds beter af te stemmen.
Het EMS speelt hierin een belangrijke rol. Zonder goede aansturing is een batterij vooral een opslagunit. Met het juiste EMS wordt het onderdeel van je bredere energiestrategie.
Dat is vooral belangrijk voor boeren en landelijke bedrijven, waar de energievraag kan verschuiven door seizoenen, productiecycli, weer en toekomstplannen.
Ja, een batterijopslagsysteem kan ook zonder zonnepanelen werken.
Een batterij hoeft niet aan zonnepanelen gekoppeld te zijn. Deze kan elektriciteit opslaan van het net, van een windmolen of van een andere lokale energiebron.
Dat is belangrijk voor boeren met windenergie. Een windmolen produceert wanneer er genoeg wind is en die productie valt niet altijd precies samen met je directe verbruik. Wanneer de molen meer opwekt dan je op dat moment gebruikt, kan de batterij een deel van die elektriciteit opslaan voor later.
Bij zonne-energie lost een batterij vaak een ander probleem op. Zonnepanelen produceren het meest tijdens daglichturen, terwijl de energievraag van je bedrijf op andere momenten kan pieken. Zonder opslag wordt veel zonnestroom teruggeleverd aan het net op momenten waarop prijzen laag zijn of de netcapaciteit beperkt is.
Een batterij kan ook worden gebruikt zonder eigen opwek. In dat geval kan de batterij op geselecteerde momenten stroom van het net opslaan en ontladen tijdens duurdere uren of piekverbruik. Dat kan relevant zijn voor bedrijven met wisselende verbruikspatronen, laadpunten of netbeperkingen.
De kosten van een zakelijke batterij lopen sterk uiteen. Er is geen standaardprijs die voor elke boerderij of elk bedrijf geldt.
Dat komt doordat de prijs afhangt van de volledige business case, waaronder:
Een kleiner systeem voor een bedrijf met duidelijke dagelijkse zonnepieken ziet er heel anders uit dan een grotere opstelling die wind, zon, laadpunten en peak shaving ondersteunt.
Ook de rendabiliteit vraagt om een zorgvuldige uitleg.
De business case van een batterij is anders dan die van een windmolen. Bij wind kan de verwachte opbrengst worden berekend op basis van locatiegegevens, turbinetype en windomstandigheden. Bij opslag hangt het resultaat sterker af van externe factoren: energieprijzen, regels voor terugleveren, netbeperkingen, toegang tot de energiemarkt, contractstructuur en hoe het EMS het systeem aanstuurt.
Bedrijven kunnen een batterij op verschillende manieren terugverdienen, bijvoorbeeld door meer zelf opgewekte stroom te gebruiken, te handelen op energiemarkten of netcongestie te helpen verminderen. Maar die terugverdientijd blijft lastig exact te voorspellen, omdat elektriciteitsprijzen en handelsprijzen veranderen.
Kort gezegd: de berekening voor een zakelijke batterij moet altijd locatie- en bedrijfsspecifiek zijn.
Ecoways kan berekenen wat opslag voor jouw situatie betekent door te kijken naar je verbruik, opwek, aansluiting, piekmomenten en toekomstplannen.
>>> Wil je weten of een batterij past bij jouw bedrijf? Vraag een energieanalyse aan.
Er zijn subsidies en fiscale regelingen die relevant kunnen zijn voor zakelijke batterijopslag. Deze veranderen regelmatig en hangen af van het type bedrijf, de installatie en het doel van het systeem.
Daarom zetten we in deze gids niet elke actuele regeling uitgebreid op een rij.
In grote lijnen kunnen subsidies of fiscale voordelen te maken hebben met:
RVO noemt verschillende regelingen die relevant kunnen zijn voor batterijen, waaronder de energie-investeringsaftrek, Flex-e en regelingen voor laadinfrastructuur of specifieke sectoren. Of je hiervoor in aanmerking komt, hangt af van je situatie en moet altijd worden gecontroleerd voordat je een investeringsbeslissing neemt.
Voor boeren en landelijke bedrijven is het belangrijk om subsidies te bekijken als onderdeel van het volledige energieplan, niet als vertrekpunt.
Een subsidie kan de business case verbeteren. Maar het systeem moet technisch en financieel nog steeds kloppen, zonder dat je locatie in een verkeerde opstelling wordt geduwd.
Ecoways kan helpen bepalen welke regelingen mogelijk relevant zijn en deze meenemen in de energieanalyse.
De grootte van je batterij moet worden gebaseerd op je werkelijke energieprofiel.
Als de batterij te klein is, dan dekt deze misschien niet de momenten die ertoe doen. Is de batterij te groot, dan betaal je mogelijk voor capaciteit die je niet nodig hebt.
De belangrijkste factoren zijn:
Hoeveel elektriciteit gebruikt je bedrijf per jaar? Dit geeft een goed totaalbeeld, maar het is pas het begin.
Wanneer gebruik je elektriciteit? Zijn er duidelijke pieken in de ochtend, middag of avond? Zien de weekenden er anders uit? Draaien bepaalde processen op vaste momenten?
Heb je zonnepanelen, een windmolen of allebei? Hoeveel wekken ze op en wanneer?
Zon en wind gedragen zich anders. Zonnepanelen produceren vooral bij daglicht en sterker in de zomer. Wind produceert vaker ’s nachts en in koudere maanden, waardoor windenergie een sterke aanvulling op zonne-energie kan zijn.
Welke systemen veroorzaken je hoogste elektriciteitsvraag? Melkrobots, koeling, ventilatie, pompen, machines, laadpunten en verwerkingslijnen kunnen allemaal invloed hebben op de juiste batterijgrootte.
Hoeveel vermogen kun je van het net afnemen of aan het net terugleveren? Zitten er beperkingen op je aansluiting? Heb je te maken met netcongestie?
Sommige bedrijven willen lagere energiekosten. Andere willen meer van hun eigen stroom gebruiken. Sommige hebben ruimte nodig om verder te elektrificeren. Andere willen een backup-capaciteit. Vaak gaat het om een combinatie.
Die doelen beïnvloeden het ontwerp van de batterij.
Een batterij die vooral bedoeld is om meer zonnestroom zelf te gebruiken, kan bijvoorbeeld anders worden ontworpen dan een batterij voor peak shaving of backup-stroom.
Een goede energie-analyse bekijkt al deze factoren samen.
Een energieopslagsysteem moet goed worden ontworpen, geïnstalleerd en aangestuurd. Dat is vooral belangrijk op boerderijen en bedrijfslocaties in landelijk gebied, waar het energiesysteem vaak meerdere bronnen en verbruikers met elkaar verbindt.
De belangrijkste voorwaarden zijn:
De batterij heeft een veilige en praktische plek nodig. Dat betekent voldoende ruimte, goede toegang voor installatie en onderhoud, en de juiste omgevingsomstandigheden.
Afhankelijk van het systeem kan de batterij buiten in een container worden geplaatst, of binnen in een technische ruimte. Brandveiligheid, ventilatie, afstand tot gebouwen en bereikbaarheid moeten allemaal worden meegenomen.
Een zakelijke batterij moet goed worden aangesloten op de elektrische installatie. Het is geen plug-in apparaat.
Dat is belangrijk omdat een batterij zowel elektriciteit kan afnemen als terugleveren aan het systeem. Daardoor wordt de installatie op een andere manier belast.
Dit raakt aan dezelfde zorgen die installatieprofessionals ook noemen bij thuisbatterijen: opslagsystemen hebben een correcte aansluiting, beveiliging en controle nodig. Een batterij die via een ongeschikte aansluiting elektriciteit teruglevert, kan veiligheidsrisico’s veroorzaken.
Voor zakelijke systemen moet dit altijd worden uitgevoerd door gekwalificeerde installateurs.
Elke zakelijke batterij moet worden aangesloten op een EMS, oftewel een Energy Management System.
Het EMS bepaalt wanneer de batterij laadt, ontlaadt, energie vasthoudt, reageert op piekverbruik of een marktstrategie volgt. Zonder die aansturing kan de batterij het werk niet goed doen.
Afhankelijk van de grootte, locatie en aansluiting van de batterij moet je mogelijk kijken naar netregels, vergunningen, registratievereisten of verzekeringsvoorwaarden.
RVO adviseert bedrijven om te controleren of een vergunning nodig is, omdat dit afhankelijk is van de locatie, systeemgrootte en omgevingsfactoren. Ook wijst RVO op veiligheidsrichtlijnen en het belang van het informeren van verzekeraars.
Een batterij moet worden gemonitord en onderhouden. Temperatuur, prestaties, laadcycli en systeemgedrag zijn allemaal belangrijk.
Het doel is niet alleen om de batterij te installeren, maar om ervoor te zorgen dat het op de lange termijn veilig en goed blijft werken.
Daarom kijkt Ecoways naar het volledige traject: advies, ontwerp, installatie, subsidies waar relevant, onderhoud en prestaties op de lange termijn.
Een zakelijke batterij is een energieopslagsysteem voor bedrijven. De batterij slaat elektriciteit op uit zonnepanelen, windmolens of het net, zodat je bedrijf die stroom later kan gebruiken.
De kosten hangen af van de capaciteit, het vermogen, de installatie, delocatie, het EMS, veiligheidseisen en je bedrijfsdoel. Er is geen vaste standaardprijs. De beste manier om de kosten te bepalen is via een energie-analyse op basis van je eigen verbruik en opwek.
Een zakelijke batterij kan rendabel zijn, maar de business case hangt af van verschillende factoren. Denk aan energieprijzen, eigen verbruik, netbeperkingen, subsidies, contractstructuur, piekbelasting en EMS-aansturing. Het resultaat moet altijd voor jouw specifieke bedrijf worden berekend.
Ja. Een zakelijke batterij kan elektriciteit opslaan uit het net, een windmolen of een andere lokale bron. Zonnepanelen komen vaak voor, maar zijn niet noodzakelijk.
Een batterij kan helpen om piekverbruik te beheersen, lokale energie op te slaan en het net op bepaalde momenten minder te belasten. De batterij alleen is geen oplossing voor netcongestie, maar kan wel onderdeel zijn van een praktisch lokaal energieplan.
Een zakelijke batterij werkt het best als onderdeel van een groter energiesysteem.
Zonnepanelen wekken elektriciteit op tijdens daglichturen. Windmolens produceren wanneer de windomstandigheden goed zijn, vaak op momenten waarop zonneproductie lager is. Een batterij slaat elektriciteit op en helpt bepalen wanneer die energie wordt gebruikt.
Samen kunnen deze onderdelen boeren en landelijke bedrijven meer grip geven op hun energievoorziening: minder afhankelijkheid van het net, meer gebruik van energie van eigen land, betere beheersing van piekverbruik en een duidelijker pad richting verdere elektrificatie.
De juiste opstelling hangt af van je bedrijf. Een melkveehouderij, werkplaats, kantoor of productiebedrijf heeft allemaal andere energiebehoeften.
Daarom begint Ecoways bij de locatie, niet bij het product. We kijken naar hoeveel elektriciteit je gebruikt, wanneer je die gebruikt, wat je al opwekt, hoe je netsituatie eruit ziet en waar je bedrijf naartoe groeit. Van daaruit kunnen we berekenen of een batterij past, welke grootte logisch is en hoe opslag kan samenwerken met zon en wind.
>>> Hulp nodig? Vraag vandaag nog een energie-analyse aan.